Мэдээ

ЕСӨН ЭРДЭНЭ

 

 

 

 

Монголын Үндэсний Музей, Богд хааны ордон музей, Геологи, эрдэс баялгийн музей болон Монгол шуудан хамтран “ Есөн эрдэнэ”  хэмээх есөн нэрийн марктай нэг  хэлхээ маркийг худалдаанд гаргалаа. Тус нэг хэлхээ маркан дээр байгаль дээр оршин байдаг есөн эрдэнийг, монголчуудын  хамгийн өргөн хэрэглэдэг эдлэл хэрэглэлийн хамтаар дүрсэлсэн. Мөн түүх соёлын хосгүй үнэт өв болох “ Улаан сахиус” цамын шүрэн баг, Дондогдулам хатны маргад шигтгээтэй “Сувдан тоорцог”, есөн эрдэнэ шигтгэсэн “Танан хөөрөг” зэргийг  дүрсэлжээ.

 

Танилцуулга

Тус музей 1924 онд байгуулагдсан.Музейн цуглуулга, сан хөмрөгт нь нэн эртний Чулууны үеэс өнөөг хүртэлх олон мянган жилийн монголчуудын түүх, өв соёлын холбогдолтой 56000 орчим үзмэрээс бүрддэг. Тус музей байнгын үзүүллэгийн 9 танхимд үзэсгэлэнгээ түүхэн он дараалал, тусгай сэдвийн хүрээнд дэглэн. Эрхэм үзэгч Танд толилуулж байна


Танхим 1

НЭН ЭРТНИЙ МОНГОЛ ОРОН

Энэ танхимд Монгол нутагт анх хүн суурьшин амьдарч эхэлсэн МТӨ 800000 жилийн тэртээгээс Хүрэл, Төмрийн түрүү үе хүртэлх (НТӨ 3000-300) эртний хүмүүсийн түүх, соёлд холбогдох  багаж зэвсэг, аж ахуй шүтлэг, гоёл чимэглэлийн зориулалттай эд өлгийн зүйлсийг дэлгэн үзүүлсэн.


Танхим 2

ЭРТНИЙ УЛСУУД /НТӨ III зуунаас НТ XII зуун/

Тус танхимд нь Монгол нутагт дахь эртний төрт улсуудын түүхийг харуулах бөгөөд Монголчуудын өвөг Хүннү, Сяньби, Жужан, Түрэг, Уйгур, Хятан гүрний үеийн түүх соёл, сүсэг бишрэл, зан заншилтай холбоотой археологийн олдворуудыг дэлгэн үзүүлжээ.

.


Танхим 3

МОНГОЛЫН УЛАМЖЛАЛТ ХУВЦАС, ГОЁЛ ЧИМЭГЛЭЛ

Монголын уламжлалт хувцас гоёл чимэглэлийн танхимд Хүннүгээс эхлэн XX зууны эхэн үе хүртэлх Монгол хувцасны түүхэн хөгжлийг археологийн олдвор, эх сурвалжид тулгуурлан зурган болон биет үзмэрийг дэглэн үзүүлсэн. Үзүүллэгт дэглэгдсэн хувцаснууд нь X-XX зууны эхэн үед хамаарна. Монгол Улс нь Монгол, Түрэг гэсэн хоёр үндэстэн 20 гаруй угсаатны бүлэгтэй. Угсаатан бүр өөрийн гэсэн онцлог бүхий уламжлалт хувцас, гоёл чимэглэлтэй.


Танхим 4

МОНГОЛЫН ЭЗЭНТ ГYРЭН

Тус танхим нь Чингис хаан, түүний залгамжлагчдын байгуулсан Монголын эзэнт гүрний түүхийг өгүүлнэ. XII-XIY зууны үед холбогдох туг, сүлд, тамга, бичгийн дурсгал, цэргийн хуяг, дуулга монгол нум сум, гоёл чимэглэл, язгууртны дээл хувцас, Хархорум хотын туриас олдсон археологийн олдворууд зэрэг хосгүй үнэт үзмэрүүдтэй.


Танхим 5

МОНГОЛЫН УЛАМЖЛАЛТ СОЁЛ

 Нүүдэлчин монголчуудын соёлын өвийн уламжлал нь хосгүй баялаг билээ. Энэ танхим нь монголчуудын өв соёлын чухал дурсгал болох уламжлалт шашин шүтлэг, ном судар, бичгийн соёл, хөгжмийн зэмсгийн төрлүүд, монголын уламжлалт баяр наадам, тоглоом наадгайн төрлүүдийг дэлгэн үзүүлсэн.


Танхим 6

МОНГОЛЫН УЛАМЖЛАЛТ АЖ АХУЙ

Дэлхий дээр нүүдлийн сонгодог амьдралын хэв маягийг эдүгээ хүртэл  тээж ирсэн монголчуудын гэр сууц, уналга ачлагын тоног хэрэгсэл, ан агнуур, газар тариалангийн багаж хэрэгсэл зэрэг уламжлалт аж ахуйн соёлын тухай үзүүллэгийг энэ танхимаас үзнэ үү.

.


Танхим 7

XVII-XX ЗУУНЫ ЭХЭН ҮЕИЙН МОНГОЛ ОРОН

Монгол орон XVII-XX зууны энэх үе хүртэл Манж Чин гүрний эрхшээлд 200 гаруй жил оршин тогтнож байна. Энэ үед хэрэглэгдэж байсан тамга тэмдэг, зоос, эрүү шүүлтийн хэрэгсэл зэрэг түүхэн үзмэрүүд бий. ХХ зуун монголчуудын хувьд эрх чөлөө, тусгаар тогтнолын төлөө тэмцэл, өөрчлөлтөөр дүүрэн байлаа. Монголын ард түмэн үндэсний эрх чөлөө хувьсгал хийж, шашин төрийн хослон барьсан хаант төрийн хэлбэрээр төрт улсаа сэргээсэн түүхийг энэ танхимаас үзэж болно. Та бүхэн Монгол орны улс төр, нийгэм-эдийн засагт гарсан өөрчлөлт дэвшлийг илтгэхүйц сонирхолтой үзмэрүүд, төр нийгмийн зүтгэлтнүүдийн хэрэглэж байсан эд өлгийн зүйлтэй танилцана.


Танхим 8

СОЦИАЛИЗМЫН YЕИЙН МОНГОЛ УЛС/1921-1990 он/

1921 оны Үндэсний ардчилсан хувьсгалаас 1980-аад оны сүүлч хүртэлх үед тусгаар тогтносон Монгол Улс байгуулагдаж, олон улсын хамтын нийгэмлэгт өөрийн гэсэн байр суурь эзэлсэн тухай өгүүлнэ.Монгол орны улс төр, нийгэм-эдийн засаг, соёлын гол өөрчлөлт, дэвшил, алдаа оноо түүхэн хүмүүсийн гэрэл зураг, баримт бичиг болон биет үзмэрийг дэлгэн харуулж байна.


Танхим 9

АРДЧИЛСАН МОНГОЛ УЛС /1990 оноос эдүгээ/

1990 оны ардчилсан хувьсгалын үр дүнд Монгол орон ардчилсан үндсэн хууль, олон намын тогтолцоо, парламентын бүгд найрамдах засаглалтай Монгол улс боллоо. Монголчууд хувийн өмчтэй болж, зах зээлийн эдийн засагт шилжих үйл явц өрнөж,гадаад хамтын ажиллагаа өргөжиж, олон улсын тавцанд байр сууриа бэхжүүллээ. Олон ургальч үзэл дэлгэрч, үндэсний соёлоо хөгжүүлж буйг энэ танхимаас үзнэ үү.